Οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας είναι καθοριστικές για τον στόχο της Ευρώπης να γίνει κλιματικά ουδέτερη έως το 2050 και για την αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης. Η αιολική ενέργεια καλύπτει ήδη περίπου το ένα πέμπτο της ηλεκτρικής ενέργειας της Ευρώπης και ο ρόλος της θα συνεχίσει να μεγαλώνει. Οι ΑΠΕ είναι αναπόσπαστο μέρος της λύσης, εφόσον χωροθετούνται στις σωστές θέσεις. Ταυτόχρονα, τα φυσικά οικοσυστήματα είναι καταβόθρες άνθρακα: τα δάση, τα λιβάδια και τα εδάφη τους αποθηκεύουν τεράστιες ποσότητες άνθρακα και είναι οι βασικοί μας σύμμαχοι στην αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης. Η μάχη κατά της κλιματικής αλλαγής δεν πρέπει να γίνεται εις βάρος τους.
Το 2021 προτείναμε έναν απλό κανόνα για τους αιολικούς σταθμούς: να εγκαθίστανται σε τοπία που είναι ήδη κατακερματισμένα ή υποβαθμισμένα και να μένουν μακριά από τις περιοχές με τη μεγαλύτερη αξία για τη φύση. Το 2026 επικαιροποιήσαμε αυτό το βιώσιμο σενάριο με τα πιο πρόσφατα δεδομένα αδειοδότησης και το ελέγξαμε σε σχέση με τους εθνικούς ενεργειακούς στόχους.
Οι επενδυτές έχουν υποβάλει αιτήσεις για περίπου 42 GW χερσαίας αιολικής ισχύος, πάνω από τριπλάσια του εθνικού στόχου για το 2050 (13 GW). Πάνω από το ένα τέταρτο αυτής της ισχύος σχεδιάζεται μέσα σε προστατευόμενες περιοχές Natura 2000, ενώ τα βουνά και τα νησιά φιλοξενούν δυσανάλογα περισσότερες ανεμογεννήτριες σε σχέση με την έκτασή τους.
Επιπλέον, τα πολιτισμικά τοπία, που έχουν διαμορφωθεί επί αιώνες από τις παραδοσιακές χρήσεις γης, πρέπει να χαρτογραφηθούν και να προστατευθούν.

Με άλλα λόγια, η Ελλάδα δεν χρειάζεται να διαλέξει ανάμεσα στο κλίμα και τη φύση: μπορεί να πετύχει τους στόχους της για την αιολική ενέργεια του 2050 διατηρώντας ανέπαφες τις προστατευόμενες περιοχές, τα άγρια βουνά και τα νησιά της.
Διαβάστε περισσότερα
Kati V, Kassara C, Vrontisi Z, Moustakas A (2021) The biodiversity-wind energy-land use nexus in a global biodiversity hotspot. Science of the Total Environment 768:144471. doi.org/10.1016/j.scitotenv.2020.144471
Stefanidis A, Kati V (2026) Wind energy infrastructures drive habitat loss and fragmentation for threatened Orthoptera: spatial planning needed in developed landscapes. Biodiversity and Conservation 35:151. doi.org/10.1007/s10531-026-03352-6 (ανοιχτής πρόσβασης)
Το Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τις ΑΠΕ (ΦΕΚ Δ' 694/2026) χαρακτηρίζει ως περιοχές αποκλεισμού τόσο τις Περιοχές Άνευ Δρόμων που έχει οριοθετήσει το Υπουργείο Περιβάλλοντος όσο και τα τοπία πάνω από 1.200 m, προσφέροντας έτσι ισχυρή προστασία στα ορεινά οικοσυστήματα, όπως είχε προτείνει και η έρευνα του BCL σε ανοιχτή επιστολή προς την κυβέρνηση (2023). Αφήνει όμως ένα «παράθυρο»: εξαιρούνται οι αιτήσεις αιολικών σταθμών που βρίσκονται ήδη σε διαδικασία αδειοδότησης. Το «παράθυρο» αυτό είναι τόσο μεγάλο που, στην πράξη, επιτρέπει να εγκατασταθούν στα ψηλά βουνά διπλάσιες ανεμογεννήτριες από όσες λειτουργούν σήμερα πάνω από 1.200 m (438 έναντι 982 νέων). Οι Περιοχές Άνευ Δρόμων πάνω από 1.200 m απειλούνται σαφώς: σήμερα λειτουργούν 13 ανεμογεννήτριες, ενώ 220 νέες βρίσκονται σε αδειοδότηση. Οι πολίτες και οι περιβαλλοντικές οργανώσεις αντιτίθενται έντονα σε αυτή την εξαίρεση.
Θα εισακουστεί η φωνή της κοινωνίας;
| Ανεμογεννήτριες πάνω από 1.200 m | Σε λειτουργία σήμερα (1 Νοε 2026) | Νέες ανεμογεννήτριες που εξαιρούνται (υπό κατασκευή ή με άδεια παραγωγής) | Πόσες φορές περισσότερες; (νέες ÷ σε λειτουργία) | Απαγορεύονται (σε στάδιο αξιολόγησης) |
|---|---|---|---|---|
| Σύνολο ανεμογεννητριών πάνω από 1.200 m | 438 | 982 | ×2.2 | 75 |
| Εντός Natura 2000 | 160 | 226 | ×1.4 | 21 |
| ↳ Εντός Περιοχών Άνευ Δρόμων | 4 | 77 | ×19.3 | 15 |
| ↳ Εκτός Περιοχών Άνευ Δρόμων | 156 | 149 | ×1.0 | 6 |
| Εκτός Natura 2000 | 278 | 756 | ×2.7 | 54 |
| ↳ Εντός Περιοχών Άνευ Δρόμων | 9 | 143 | ×15.9 | 9 |
| ↳ Εκτός Περιοχών Άνευ Δρόμων | 269 | 613 | ×2.3 | 45 |
Σε αυτή την ενότητα αναρτώνται άρθρα του διεθνούς και εθνικού/τοπικού τύπου που αναφέρονται στα επιστημονικά ευρήματα της έρευνάς μας. Τα άρθρα είναι ενδεικτικά και παρατίθενται χωρίς να αντανακλούν απαραίτητα τη γνώμη του BCL. Η κάλυψη της έρευνάς μας από τα ΜΜΕ είναι ένας δείκτης απήχησης της έρευνάς μας στην κοινωνία.
Hans von der Brelie. EURONEWS CHANNEL: Why are plans to build more wind farms in Greece so controversial? 12/4/2024
Eurydice Bersi. Reporters United. Too much of a good thing? Wind power and the battle for Greece’s wild heart. 7/10/2021
Eurydice Bersi. NZZ. Ein Kampf um Windmühlen in Griechenland – der Naturschutz ist im Gegenwind. 21/3/2021.
TNH Staff. The National Herald. Greece Goaded to Keep Wind Farms Away from Environmental Areas. 24/3/2020
Giorgos Lialios. E-kathimerini. Experts urge Greek gov’t to rewind turbine plans. 23/03/2020
Κώστας Αγορής: Πρωϊνός Λόγος. «Αστερίσκοι» για τη χωροθέτηση αιολικών πάρκων στη χώρα μας! 13/1/2024
Γιώργος Λιάλιος. Καθημερινή. Πόση γη «χάνεται» στα αιολικά. 5/1/2024
Μάριος Διονέλλης. Εφημερίδα των Συντακτών. Αντιπεριβαλλοντικά τα αιολικά με τη βούλα της επιστήμης. 31/1/2021
Γιώργος Λιάλιος. Καθημερινή. «Ντιμπέιτ» για αιολικά και Natura. 23/3/2020
Βαρβάρα Αγγέλη. Typos i. Επτά φοιτητές επιχειρηματολογούν για τα αιολικά πάρκα. 17/5/2020
*Το έργο χρηματοδοτήθηκε με σύναψη σύμβασης με το Ε.Κ.Π.Α.Α. (Εθνικό Κέντρο Περιβάλλοντος & Αειφόρου Ανάπτυξης) – νυν ΟΦΥΠΕΚΑ
Δρ. Βασιλική Κατή, Επιστημονικά Υπεύθυνη
Δρ. Χριστίνα Κασσάρα, βιολόγος
Λυδία Ταμπουρατζή, αγρονόμος & τοπογράφος μηχανικός Ε.Μ.Π.
Δημήτρης Γκότσης, μηχανικός σχεδίασης προϊόντων & συστημάτων
Δρ. Όλγα Τζωρτζακάκη, βιολόγος
Δρ. Δημήτρης Βασιλάκης, δασολόγος
Δρ. Σύλβια Ζακκάκ, βιολόγος
Μαρία Πετρίδου, γεωπόνος, Υπ. Διδ. BCL/Π.Ι.
Λαυρέντης Σιδηρόπουλος, περιβαλλοντολόγος, Υπ. Διδ. BCL/Π.Ι.
Μαρία Ψαραλέξη, βιολόγος, Υπ. Διδάκτορας ΑΠΘ
Νίκος Μπούκας, βιολόγος
Τόνια Γαλάνη, βιολόγος
Εξωτερικοί συνεργάτες
Δρ. Ζωή Βροντίση, μηχανικός
Δρ. Άρης Μουστάκας, μηχανικός
Τα νέα του έργου WIND αναρτώνται στη σελίδα του BCL στο Facebook. Επιλεγμένα νέα αναρτώνται εδώ (βλ. Νέα – ετικέτα: wind)